Meyve suyu sektörünün en önemli buluşması Juiceful İstanbul’dan notlar: Kahvaltı masasını kaybeden meyve suyu geleceğini nerede arıyor, Türkiye bu hikâyenin neresinde duruyor?
Benim kuşağımın meyve suyu kavanozdan gelirdi.
Köklerimin uzandığı Rumeli köylerinde yazın ve güzün meyvesi kışa komposto olarak saklanırdı; erik de ayva da vişne de kavanozda kışı beklerdi. Kilerin rafına dizilen o kavanozlar, bir mevsimi öbür mevsime taşıyan küçük hafıza kaplarıydı.
Bizden sonraki kuşağın meyve suyu pipetli kutudan geldi. Beslenme çantasında folyoyu delen pipetin o küçük sesi, teneffüsün habercisiydi.
Bugünün gencinin meyve suyu ise belki bir “shot”, belki suya atılan bir küp, belki de sabah telefonunda karşısına çıkıp akşam unuttuğu bir tarif.
Üç kuşak, üç kap. Soru şu: Kap değiştikçe içindeki meyveden geriye ne kalıyor?
Bu soru, 10 Eylül’de İstanbul’da toplanan 15. Juiceful İstanbul Zirvesi’nde kürsüye çıkan sunumların ve sanayicilerin kendi hikâyelerini anlattığı panelin satır aralarında dolaşıyordu.
Üç kürsü, tek cümle
Euromonitor International’dan Dr. Aylin Siyahhan küresel eğilimleri anlattı. Avrupa Meyve Suyu Birliği’nin (AIJN) Genel Sekreteri Anne-Sophie Royant, Avrupa pazarını ve Brüksel’in mevzuat mutfağını. NielsenIQ Beverage Indurstry Leader’i Esra Doyduk Yalçın ise Türk tüketicisinin sepetini ve rafını.
Üç ayrı kürsü, üç ayrı veri seti. Kimse bu kelimelerle söylemedi ama ortak cümle aynıydı:
Değer büyüyor, hacim eriyor.
AIJN’ye göre Avrupa, dünyanın ikinci büyük meyve suyu pazarı; 2024’te yaklaşık 6,4 milyar litrelik tüketimle 20 milyar avroluk bir büyüklüğü temsil ediyor. Değer artıyor, çünkü fiyatlar artıyor. Litre hesabında ise pazar daralıyor.
Nielsen’in küresel hızlı tüketim verileri de aynı yöne bakıyor. Ciro büyümesi yüzde 4,5 seviyelerinden yüzde 2-2,5 bandına inmiş; bu büyümeyi de miktar değil fiyat taşıyor.
Türkiye’de sigara ve alkol hariç hızlı tüketim pazarı yılın ilk yarısında ciroda yüzde 39 büyüdü. Meyve suyu bu ortalamanın gerisinde kaldı. Son çeyrekte hacim yüzde 2,5 daralmış, büyümenin neredeyse tamamı fiyattan gelmiş. Pazarın yaklaşık dörtte üçünü oluşturan nektarda hacim kaybı yüzde 5,8.
