Tarım ülkesiyiz, vatanımızın dört bir tarafı çeşit çeşit ürün yetiştirebilecek verimli arazilere sahip, birçok ürünün de anavatanı Anadolu coğrafyası ama uygulanan yanlış politikalar sebebiyle her gün ithalata biraz daha bağımlı hale geliyoruz.
Dünyaca ünlü Milli Ekonomi Modeli’nin sahibi Prof. Dr. Haydar Baş defalarca uyarmıştı, “Topsuz tüfeksiz savaşılabilir ama buğdaysız, gıdasız savaşılamaz” diye. Peki, ülkemizi yönetenler bu uyarıyı dikkate hiç aldılar mı? Maalesef hayır.
Şimdi bu yanlış politikaların acı sonuçlarını yaşıyoruz ve bu noktada çok daha kötü günler millet olarak bizleri bekliyor.
Uzun zamandır hükümetin yanlış politikalarına herhangi bir eleştiri getirmeyen iş dünyasının önemli isimleri de bu gerçekleri artık ifade etmeye başladı.
Bu tür itiraflar eğer millet olarak bizleri doğru tercihi aramaya vesile kılacaksa oldukça önemli ama aynı yanlışlarda ısrar edilecekse o zaman çok fazla bir anlam ifade etmiyor.
Türk İş Dünyası Konfederasyonu’nun (TÜRKONFED) 26. İş Dünyası Zirvesi’nde konuşan Migros İcra Kurulu Başkanı Ömer Özgür Tort şu önemli tespitlerde bulundu:
- “Gıdaya erişimde sorunlar yaşanıyor. Üretmek istenmiyor. Bunun da nedeni, üretici kazanamıyor. Bu tempoda gidersek Türkiye’de satacak ürün bulamayabiliriz.”
- “İthalat furyasında bazı sektörler varken, gıdamızı da bu paydaşlardan biri haline getirmek zorunda kalacağımızdan kaygılıyım.”
- “59 yaşına gelmiş çiftçi yaş ortalaması ile hareket edersek yolumuz meşakkatli, hatta olumsuz.”
- “Gıdasız kalma riski var, pandemide, savaş dönemlerinde yaşadık. Ciddi konsantre olmamız lazım. Aksiyona geçmemiz gerekiyor.”
- “Manşetlerde görüyoruz, ürün Antalya’da 5 lira İstanbul’da 35 lira. Basit bir matematiği var, biz anlatamadık. Eğer randımanlı üretmiyorsak sıfır maliyetli bir ürünü İstanbul’da satmanın maliyeti 21 lira.”
- “Tedarik maliyetini, ortak üretim maliyetini düşürmeliyiz. Toplu alanda ürettiğimizde girdi maliyetleri üçte birine düşüyor. Raylı sistem ile nakil yaparsak nakliye de üçte birine düşüyor.”
Bu tespitler oldukça önemli. Demek ki yaşanan problemler biliniyor.
Prof. Dr. Baş ülkemizdeki enflasyonun maliyet kaynaklı olduğunu ifade ediyordu, konuşmada geçen “Tedarik maliyetini, ortak üretim maliyetini düşürmeliyiz” ifadesi bu gerçeği ortaya koyuyor.
Tarımın devlet eliyle olması gerektiği şekilde desteklenmesi lazım. Eğer çiftçilerin yaş ortalaması 59’a yükseldiyse, bu, gençlerin tarımda bir gelecek görmemesi sebebiyledir.
Dolayısıyla, daha modern yöntemlerle, avans sistemiyle, ürün alım garantisiyle, kazandıracak bir ürün alım fiyatıyla, çiftçinin, tarlasının ve ürünlerinin devlet eliyle sigortalanmasıyla ve daha nice projelerle tarımsal üretim oldukça cazip hale getirilebilir.
Bu saydıklarımız esasen Prof. Dr. Baş’ın Milli Ekonomi Modeli’nin tarım projelerinden bazılarıdır.





