Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, AB mevzuatına uyum çerçevesinde sanayide yeşil dönüşüme, döngüsel ekonomiye ve karbonsuzlaşmaya yönelik işletmelerin sanayide yeşil dönüşüm belgelendirme sürecine esas Mevcut En İyi Teknikler ile Mevcut En İyi Teknikler ile ilişkili emisyon seviyelerini belirledi.
Atık İşleme Sektörüne İlişkin Mevcut En İyi Teknikler Tebliği, Enerji Üretiminde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği, Kimya Endüstrisinde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği, Metal Üretimi ve İşlenmesinde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği ve Mineral Endüstrisinde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği’nin yanı sıra Diğer Üretim Faaliyetlerinde Mevcut En İyi Teknikler Tebliği de, 30 Kasım 2025 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı.
Hedef; çevre ve insan sağlığının korunması için sıfır kirlilik!
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından; çevrenin ve insan sağlığının bütüncül olarak korunması için sıfır kirlilik hedefleri doğrultusunda entegre kirlilik önleme ve kontrol yaklaşımıyla hava, su, toprak, gürültü ve koku kirliliğine neden olan diğer üretim sektöründen kaynaklı sanayi emisyonlarını ve atık oluşumunu kaynağında önlemek ve azaltmak ile kaynakları verimli kullanmak için sanayide yeşil dönüşüme, döngüsel ekonomiye ve karbonsuzlaşmaya yönelik işletmelerin sanayide yeşil dönüşüm (SYD) belgelendirme sürecine esas Mevcut En İyi Teknikler (MET) ile Mevcut En İyi Teknikler ile ilişkili emisyon seviyelerini (MET-İES) düzenlemek amacıyla yayımlanan Tebliğ,
Endüstriyel Emisyonların Yönetimi Yönetmeliğinin EK-1’inin 6.1 inci, 6.2 nci, 6.3 üncü, 6.4 üncü, 6.5 inci, 6.6 ncı, 6.7 nci, 6.10 uncu ve 6.11 inci maddelerindeki faaliyetleri kapsıyor.
Genel MET, sektörel MET ve MET-İES’ler
Tebliğin uygulanmasına yönelik genel hususlar EK-1’de yer alırken, Tebliğde yer alan genel MET ve sektörel MET birlikte uygulanacak.
Tesislerin MET’e uyum durumu Bakanlığın resmî internet sitesinde yayımlanan sektörel tebliğlerle uyumlu puanlama tablosu ile hesaplanarak SYD belge kategorisi belirlenecek.
Tesislerin çapraz medya etkisi gözetilerek, çevresel performans skorlarının algoritması Bakanlığın resmî internet sitesinde yayımlanacak.
Genel MET; Genel çevresel performans, Çevre yönetim sistemi, Materyal yönetimi ile iyi bakım ve temizlik, İzleme, Su ve atıksu yönetimi, Enerji tüketimi ve verimliliği, Kaynak verimliliği, Kimyasal yönetimi, tüketimi ve ikamesi, Atık yönetimi, Gürültü emisyonları, Koku emisyonları, Toz emisyonları, Havaya emisyonlar, Suya emisyonlar, Toprağa ve yer altı suyuna emisyonlar, Temel proses parametreleri ile suya ve havaya emisyonların izlenmesi, Tesisin kapatılması hususlarını içerecek.
Gıda, içecek ve süt ürünleri sektörleri için MET
Kağıt hamuru, kağıt ve karton üretimi, Ahşap levha üretimi, Tekstil sektörü, Deri ve post işleme, Mezbahalar, hayvansal yan ürünler ve/veya yenilebilir ortak ürünler sektörleri, Ahşap ve ahşap ürünlerinin kimyasallarla korunması dahil, organik solvent kullanılan yüzey işleme sektörü, Kimya endüstrisinde atık su/atık gaz arıtma/yönetim sistemleri için MET’lerin asgari olarak içereceği hususlara yer verilen Tebliğe göre;
Gıda, içecek ve süt ürünleri sektörlerinden kaynaklanan emisyonların azaltılması, kaynakların verimli kullanılması, döngüsel ekonomi ilkeleri çerçevesinde atık oluşumunun önlenmesi ve azaltılması için EK-7’deki MET asgari olarak; Hayvan yemine, Mayalamaya, Süt ürünlerine, Etanol üretimine, Balık ve kabuklu deniz ürünlerinin işlenmesine, Meyve ve sebze sektörüne, Tahıl öğütmeye, Etin işlenmesine, Yağlı tohum işlenmesine ve bitkisel yağ rafinasyonuna, İşlenmiş meyve ve sebzelerden üretilen alkolsüz içeceklere ve bitki özlerine/meyve sularına, Nişasta üretimine, Şeker üretimine ilişkin MET sonuçlarını içerecek.
Entansif kümes hayvanı ve domuz besiciliği için MET
Entansif kümes hayvanı ve domuz besiciliğinden kaynaklanan emisyonların azaltılması, kaynakların verimli kullanılması, döngüsel ekonomi ilkeleri çerçevesinde atıkların oluşumunun önlenmesi ve azaltılması için EK-8’deki MET asgari olarak;
Beslenme yönetimi, Katı hayvansal gübrenin depolanmasından kaynaklanan emisyonlar, Bulamacın depolanmasından kaynaklanan emisyonlar, Hayvansal gübrenin araziye dağıtımı, Domuz barınaklarından kaynaklanan amonyak emisyonları, Entansif kümes hayvanı besiciliğine ilişkin MET sonuçlarını içerecek.
Yönetmeliğin EK-2’sinde yer alan organik solvent kullanılan faaliyetlere ilişkin sınır değerler EK-11’de yer alırken, Yönetmeliğin EK-1’i kapsamında yer alan faaliyetlerde EK-11’in ilgili kısmındaki hükümlere uyulacak. Eşik değeri Yönetmeliğin EK-1’i kapsamı altında kalan faaliyetler için Bakanlık elektronik sistemine kayıt olunacak.
Tebliğ kapsamına giren tesislerin sanayide yeşil dönüşüm belgelendirme sürecinde ilave değerlendirme gerekmesi halinde Tebliğde sıralanan rehber dokümanlardan da yararlanılabilecek.
Avrupa Birliği mevzuatına uyum
Endüstriyel ve Hayvancılık Emisyonlarına İlişkin 15/7/2024 tarihli ve 2024/1785 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Direktifi ile değiştirilen Endüstriyel Emisyonlara İlişkin 24/11/2010 tarihli ve 2010/75/AB sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Direktifi dikkate alınarak Avrupa Komisyonu Ortak Araştırmalar Merkezi (JRC) tarafından yayımlanan Mevcut En İyi Teknikler Referans Dokümanları ve Sonuç Dokümanlarına uyum çerçevesinde hazırlanan Tebliğle,
Tekstil Sektöründe Entegre Kirlilik Önleme ve Kontrol Tebliği yürürlükten kaldırıldı.
1 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe girecek olan Tebliğ hükümlerini, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı yürütecek.
www.gidahatti.com/haber/26930919/gida-sektorunde-yesil-donusum-kriterleri-hazir
