Biyodizel, yenilenebilir, çevreci ve yerli kaynaklara dayalı önemli bir alternatif enerji kaynağıdır. Günümüzde fosil yakıtların çevreye verdiği zararlar, petrol kaynaklarının sınırlı olması ve enerji ihtiyacının sürekli artması, yenilenebilir enerji kaynaklarına olan ilgiyi artırmıştır. Bu kaynaklardan biri olan biyodizel, özellikle ulaşım sektöründe kullanılan dizel yakıtlara alternatif oluşturması bakımından önem taşımaktadır. Biyodizel; bitkisel yağların, evsel atık yağların ve hayvansal yağların metanol veya etanol gibi kısa zincirli alkollerle, bir katalizör eşliğinde reaksiyona sokulması sonucunda elde edilen bir yakıttır.
Üretim sırasında yağların kimyasal yapısı değiştirilerek dizel motorlarda kullanılabilecek özellikte bir yakıt meydana getirilmektedir. Biyodizel petrol içermez ve saf olarak kullanılabildiği gibi farklı oranlarda petrol kökenli dizel yakıt ile de karıştırılabilir. Uygun standartlara sahip biyodizel ve biyodizel-dizel karışımları, dizel motorlarda büyük bir değişiklik yapılmasına gerek kalmadan kullanılabilmektedir.Biyodizelin önemli özelliklerinden biri, yenilenebilir hammaddelerden elde edilmesidir. Ayrıca kullanılmış bitkisel yağların değerlendirilmesi sayesinde çevreye bırakılabilecek zararlı atıkların ekonomiye kazandırılması mümkün olmaktadır. Bu yönüyle biyodizel yalnızca alternatif bir yakıt değil, aynı zamanda atıkların değerlendirilmesine katkı sağlayan çevreci bir enerji çözümüdür.
Türkiye’de biyodizel ve enerji tarımı
Dünyada yenilenebilir enerji yatırımları giderek artmakta ve birçok gelişmiş ülkede biyodizel kullanımını yaygınlaştırmak amacıyla çeşitli yasal düzenlemeler ve vergi teşvikleri uygulanmaktadır.
Bu uygulamalarla fosil yakıtlara olan bağımlılığın azaltılması, enerji güvenliğinin artırılması ve çevresel etkilerin azaltılması hedeflenmektedir.
Türkiye’de de Avrupa Birliği’nin yenilenebilir enerji politikalarına uyum sağlamak amacıyla biyodizel kullanımına yönelik düzenlemeler yapılmıştır. 6 Haziran 2017 tarihinde yayımlanan Resmî Gazete düzenlemesiyle motorinin toplamına en az %0,5 oranında yerli tarım ürünlerinden ve/veya bitkisel atık yağlardan üretilmiş biyodizel harmanlanması zorunlu hale getirilmiştir. Bu düzenleme, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının artırılması ve yerli kaynakların enerji sektöründe değerlendirilmesi açısından önemli bir gelişmedir.
Biyodizel üretiminde tarımsal kaynaklardan yararlanılması, enerji tarımının gelişmesini de desteklemektedir. Aspir, kanola, ayçiçeği, soya ve mısır gibi bitkiler biyodizel üretiminde kullanılabilecek başlıca tarımsal ürünler arasındadır.
Özellikle uygun bölgelerde nadasa bırakılan veya yeterince değerlendirilmeyen tarım alanlarının enerji bitkilerinin üretiminde kullanılması, bölgesel tarıma ve kırsal ekonomiye katkı sağlayabilir. Böylece çiftçiler için yeni gelir kaynakları oluşturulurken yerli enerji üretiminin de artırılması mümkün olabilir.
