Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Hürmüz Boğazı’nda yaşanan ticari aksaklıkların küresel gıda sistemi üzerinde ciddi sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.
FAO’ya göre, boğazdaki kesintilerin devam etmesi halinde önümüzdeki 6-12 ay içinde dünya genelinde ciddi bir gıda fiyat krizi ortaya çıkabilir.
FAO, sorunun yalnızca deniz taşımacılığıyla sınırlı olmadığını, enerji, gübre ve tarımsal üretim zincirlerini etkileyen sistemsek bir risk haline geldiğini belirtti. Kuruluş, alternatif ticaret yollarının devreye alınması, tarımsal girdilere yönelik ihracat kısıtlamalarından kaçınılması ve insani yardım koridorlarının korunması gerektiğini vurguladı.
Gübre ve enerji maliyetleri baskıyı artırıyor
FAO’ya göre Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar özellikle enerji ve gübre tedarikinde önemli darboğazlara neden oluyor. Bu durum, tarımsal üretim maliyetlerinin yükselmesine ve çiftçilerin ekim kararlarını gözden geçirmek zorunda kalmasına yol açabilir.
FAO Baş Ekonomisti Máximo Torero, petrol, doğal gaz ve gübre fiyatlarında görülen artışların tarımsal emtia piyasalarına da yansımaya başladığını ifade etti. Torero’ya göre mısır, soya fasulyesi, buğday ve pirinç fiyatlarında yükseliş sinyalleri görülüyor. FAO, mevcut tablonun henüz başlangıç aşamasında olduğunu ve etkilerin zaman içinde daha belirgin hale gelebileceğini belirtiyor.
Özellikle Asya, Afrika ve Latin Amerika’daki üreticilerin daha yüksek girdi maliyetleriyle karşı karşıya kalabileceği, bunun da üretim miktarlarını ve verimliliği olumsuz etkileyebileceği kaydediliyor.
Önümüzdeki hasat dönemini etkileyebilir
FAO, bugün alınacak kararların gelecek hasat sezonlarının sonuçlarını belirleyebileceğine dikkat çekiyor. Kuruluş, hükümetlere ve finans kuruluşlarına çiftçiler için uygun maliyetli finansman imkanları oluşturma çağrısında bulundu. Düşük faizli acil kredi programlarının ve hasat dönemlerine uygun geri ödeme planlarının üreticilerin üzerindeki baskıyı hafifletebileceği ifade edildi.
Ayrıca biyoyakıt talebini artıracak politikaların gıda ve enerji arasındaki rekabeti güçlendirebileceği uyarısında bulunuldu. FAO, enerji politikalarının gıda krizlerini derinleştirmeyecek şekilde tasarlanması gerektiğini vurguladı.
FAO’ya göre Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmeler bölgesel bir sorun olmanın ötesine geçmiş durumda. Enerji, gübre ve tarım girdilerinin küresel hareketliliği üzerindeki etkiler nedeniyle süreç, dünya gıda güvenliği açısından yakından izlenmesi gereken kritik bir risk olarak değerlendiriliyor.
www.gidahatti.com/haber/28215861/hurmuz-bogazi-alarmi-kuresel-gida-fiyatlarinda-yeni-kriz-kapida-mi
