2 Nisan’da 28 milyar TL kartlı harcama yapıldığına dair verilerin güvenilir olup olmadığı teyide muhtaç. Yanı sıra, BKM’nin verileri günlük olarak yayımlamadığı ilgili herkesçe bilinir. Bu durumda boykot günü olan, 2 Nisan’da kartlı alışveriş tutarının 28 milyar TL olduğuna ilişkin veri nerede?
Her türlü adaletsizliğe, yoksullaştıran ve geleceksizlik hissinin keskinleştirdiği ekonomi politikalarına itirazı birikmiş vatandaşların, 2 Nisan’da alışveriş yapmama çağrısı, iktidarı ciddi biçimde rahatsız etmiş görünüyor.
Evrensel hukukta; şiddet ve hakaret içermedikçe ifade özgürlüğünün bir aracı olarak kabul edilen, toplumsal açıdan “sivil itaatsizlik” olarak da değerlendirilen boykot, iktidar tarafından suç gibi gösterilmeye çalışılıyor. Salı gece yarısı bakanların art arda iktidar propagandası yapan kanala canlı bağlanması, bir bakanın boykotu “darbe” diye nitelediği tweeti, sabah 04.00’te atması gibi fantastik durumlar yaşanıyor. Aynı gün ayrıca, savcılığın soruşturma başlatacağı, gözaltına alınanlar olacağı da yine gazeteci görünümlü şahıslar tarafından duyuruldu.
Ertesi gün bakanlar, prodüksiyon müzik eşlikli videolarla, 2 Nisan’da alışveriş yaptıklarını gösterirken, boykot çağrısı yaptı diye dizi kadrosundan çıkarılan oyuncular da gözaltına alındı.
Bütün bunlar bize Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın da dediği gibi satın almama özgürlüğünün gücü hakkında fikir veren gelişmelerdir.
2 Nisan’daki harcamalar
2 Nisan’daki satın almama çağrılarının, ticarette nasıl bir sonuç doğuracağının merak edilmesi çok doğal. Ancak böyle bir sonucun toplamının, dijitalleşme ne kadar gelişmiş olursa olsun 10 saatte çıkması doğal olmasa gerek.
10 saat dememin sebebi şu: Dün sabah Anadolu Ajansı “2 Nisan’da kartlı alışverişlerin tutarı mart ayı ortalamasını geçti” diye bir haber yayımladı. Demek ki 2 Nisan sabahından 3 Nisan’a bağlana gece yarısına kadar kartla yapılmış alışverişlerin (toplam kart sayısı 191 milyonun üzerinde) Türkiye sathındaki parasal tutarı, bu kadar kısa sürede hesaplanıp konsolide edilip ajansın sabah saatlerinde geçeceği habere hazır edilmişti.
Öte yandan metnin hiçbir yerinde boykot kelimesi geçmediği gibi, haberde neden 2 Nisan’ın seçildiğine dair bir emare de yoktu. Artık iktidar diliyle “sözde” tarafsızmış gibi görünmek için mi yoksa boykotu küçümsemek ve yok saymak için mi orası belli değil. Ama belli olan şu ki, boykot kelimesini anmadan boykotun etkili olmadığını dolambaçlı yolla anlatan bir haber, aslında boykotun ne kadar etkili olduğunu anlatmış oluyor. Farkında olmayan arkadaşlara da not düşmüş olalım.
