Yasak olmasına rağmen özellikle Şanlıurfa’da ekimi yapılan mısır ve diğer ürünler için kaçak elektrik kullanılarak yer altı su kaynaklarıyla vahşi sulama yapılması, büyük zararlara yol açıyor. Harran ve Akçakale hattında vahşi sulama sonucu drenaj kanallarıyla toplanan suların Türkiye dışına aktığı belirtilirken, yer yer 900 metreye kadar inen kuyulardan çekilen yer altı sularının çıkarılması için kullanılan kaçak elektriğin ülke ekonomisine maliyeti ise sadece 2025 yılında 15 milyar TL oldu.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ndeki mısır ekimi su kaynaklarını tüketirken, kaçak elektrik kullanımı da ülke ekonomisine zarar veriyor.
Bölgede elektrik dağıtım hizmeti sunan Dicle Elektrik, Şanlıurfa’daki kaçak elektrikle sulama uygulamalarının ulaştığı boyuta dikkat çekti. Şirket, özellikle ekimi yasak olan ve yüksek su tüketen mısır gibi ürünlerin kontrolsüz ve kaçak enerjiyle sulanmasının hem elektrik altyapısını zorladığını hem de yer altı su kaynaklarının hızla tükenmesine yol açtığını bildirdi.
Sular sınır hattından dışarı akıyor
Yapılan saha gözlemlerine göre, kaçak elektrikle 850 – 900 metreye kadar inen derin kuyulardan çekilen suların vahşi sulamayla tarlalara verildiği, ihtiyaç fazlası suyun ise drenaj kanalları aracılığıyla Harran ve Akçakale ilçelerinde toplandığı ve biriken suların, sınır hattı boyunca Türkiye topraklarını terk ederek sınır dışına aktığı ifade edildi. Suya en fazla ihtiyaç duyulan dönemde yeraltı rezervlerinin kontrolsüz biçimde tüketilmesi ve önemli bir kısmının ekonomik ya da tarımsal fayda sağlanmadan sınır ötesine yönelmesi, “ülke kaynaklarının kaybı” olarak değerlendiriliyor.
Ekimi yasak olan mısır, kaçak kullanımı tetikledi
Konuyla ilgili olarak değerlendirmelerde bulunan Dicle Elektrik Genel Müdürü Yaşar Arvas, şu açıklamalarda bulundu:
“Hizmet bölgemizde tarımsal sulama eski usullerle yapılıyor ve çoğunlukla ’salma sulama’ dediğimiz vahşi sulama kullanılıyor. Buna ek olarak ekimi yasak olan mısır gibi bitkiler ekiliyor. Sulama olanaklarının kısıtlı olması nedeniyle bu ihtiyaç, yer altı sularından karşılanmaya çalışıyor ve yoğun bir şekilde kaçak elektrik kullanılıyor. Öyle ki hizmet verdiğimiz illerde toplamda tarımda kullanılan yıllık 8,5 milyar kWh’lık elektriğin 5 milyar kWh’si kaçak elektrik. Bu rakam da Türkiye’de tarımsal sulama için kullanılan toplam elektriğin 3’te 1’ine denk geliyor.
Tarımsal sulamada kaçak enerji kullanımında Şanlıurfa ve Mardin başı çekiyor
Tarımsal sulamadaki kaçak enerji kullanımında ağırlıklı olarak Şanlıurfa ve Mardin illeri başı çekmekte. Hatta Şanlıurfa’nın Siverek ve Viranşehir ilçelerindeki bazı bölgelerde kaçak oranları yüzde 98’e ulaştı. Uzun zamandır bu tablonun sürdürülemez olduğunu anlatıyoruz. Bu nedenle acil olarak bölgenim tarımsal su sorunun çözülmesi gerekiyor. Çünkü bu durum bölgemizdeki kaliteli enerji arzının tehdit ederken, ekolojik tahribatın boyutunu da geri dönülemez hale getiriyor.”
Aşırı sulama nedeniyle Şanlıurfa Harran Ovası’nda yaklaşık 15 metre derinliğinde obruklar oluştuğu da gözlemleniyor. Ayrıca yasak olmasına karşın ikinci ürün olarak dikilen mısırın, toprağın çoraklaşmasına sebep olduğu görülüyor.
www.gidahatti.com/haber/27513358/guneydoguda-yasak-misir-ekimi-su-ve-enerji-tuketiyor
