Geçmiş dönemlerden günümüze dek makarnayı bulan ve ilk yapan toplumun kimler olduğunu bulmak için çeşitli araştırmalar yapılmışsa da henüz makarnayı ilk yapan topluma ulaşılamamıştır. Bugün Roma’da bulunan Makarna Müzesi’nde yer alan belgeler de makarnanın nereden geldiği hakkında tam olarak yeterli bilgi verememektedir.
1292 yılında Marco Polo’nun Çin’i ziyareti sonrasında İtalya’ya dönüşünde beraberinde spagetti ve yapılışı ile ilgili bilgi getirdiği kayıtlarda yer alıyor. Ancak Eski Yunan ve Roma kültüründe makarna yapımı ve tüketiminin bugünkü haline benzer şekilde olmasa da yapıldığı yine eski kayıtlarda yer almaktadır. Arkeolojik kazılara ve çıkarılan tarihi buluntulara, yazılara ve kaynaklara baktığımızda makarna Eski Yunan ve Romalılar tarafından, Çinliler ve Araplar tarafından yapılmış ve tüketilmiştir.
İLK MAKARNA ARPA ŞEHRİYE
Tarihsel kayıtlara bakıldığında Çinlilerin, milattan önceki yıllarda arpa şehriye ile makarna üretimine başladıkları bilinmektedir. Aynı şekilde M.Ö. 5. yüzyıla ait Suriye’de bulunan tarihi yazılara bakıldığında o dönemlerde Arapların da arpa şehriyeyi ürettikleri ve tükettikleri görülmekte. Yunan ve Roma yazılarına baktığımızda ise M.Ö. 1. yüzyılda o dönemin gurmesi Marcus Gavius Apicius tarafından yazılmış “De re coquinaria” isimli yemek kitabında lagana’dan (lazanya olduğu düşünülmektedir) bahsedilmekte. Daha sonraki tarihi kayıtlara baktığımızda Arapların hazırlamış oldukları hamurları, çubukların üzerine sararak güneşte kuruttukları ve depoladıkları görülüyor. Aynı şekilde 10. yüzyılda Arap yarımadasında kurutulmuş hamurların, (şehriye ve makarna olduğu düşünülmektedir) ticaretinin yapıldığı bilinmektedir.
MAKARNANIN BAŞKENTİ
20. yüzyıla kadar makarna, İtalya başta olmak üzere Arap yarımadası ve Çin’de üretilmeye ve tüketilmeye devam etti. Üretiminin az maliyetli ve kolay olması, farklı şekillerde hazırlanıp tatlandırılabilmesi nedeniyle zamanla daha çok sevilmeye ve tüketilmeye devam etti. Gelişen teknoloji ile birlikte makarna üretimi daha az maliyetli ve daha kaliteli olmaya başladı. Önceleri irmiğin su ile karıştırılması ile elde edilen irmik, hamurun sert olması nedeniyle ayaklarla karıştırılan makarna hamuru, 17. yüzyıldan itibaren makinelerle yoğrulmaya başlandı. Napoli Kralı II. Ferdinando’nun bu iş için bir mühendise talimat verdiği ve Cesare Spadaccini isimli mühendisin ilk makarna makinesini icat ettiği yine tarihi kayıtlarda yer almaktadır. 20. yüzyılda makarna üretimini teknolojik olarak geliştiren ve en iyi kalitede makarna üreten İtalyanlar, makarna ihracatına başladı. 1913 yılında 70 bin ton üzerine makarna ihraç eden İtalya o dönemin en büyük ihracat rakamlarından birine imza atmıştır. Ülkemizdeki ilk makarna fabrikası 1922 yılında İzmir’de Türk Makarna Fabrikası adıyla Hasan Tahsin Bey tarafından kuruldu. Fabrikada yalnızca 10 kişi çalışıyordu ve el presi yöntemiyle günlük 850 kg üretim kapasitesine sahipti. Bu küçük fabrika ile başlayan Türkiye’nin makarna macerası bugün devasa boyutlara ulaşmıştır.
FAYDALARI NELERDİR?
Makarna yoğun miktarda vitamin ve mineral içermektedir. Makarna içerdiği yağ bileşenleri ve linoleik yağ asidi nedeni ile kolesterolü düşürücü etkiye sahiptir.
Makarnada bulunan karbonhidratlar kana daha yavaş karıştığı için kişiyi tok tutar.
Metabolizmada hemen enerjiye dönüşür ve vücuda enerji verir.
Makarna genel olarak herkes için temel besin kaynağı olarak bilinir.
Doyurucu olan makarna aynı zamanda vücudun gereksinim duyduğu vitamin ve mineralleri üretir.
Makarna kilo aldırmaz. Bunun aksine kepekli veya tam buğday unundan yapılan makarnalar diyet listelerinde yer alabilir.
Kalp damar ve şeker hastalıklarına yakalanma riski azalır.
Makarna tüketildiğinde tok tutmasıyla tercih sebebidir.
Makarna neredeyse her lezzet ile uyumlu olur.
Makarna hazmı kolaylaştırır.
Bol miktarda aminoasit ve protein içeren makarna kişilerin kemik yapısını da güçlendirir.
Makarna tüketimi cilt sağlığına iyi gelmektedir.
EV YAPIMI MAKARNA
MALZEMELER
300 gr. sert un
100 gr. irmik
4 adet yumurta
1 yemek kaşığı zeytinyağı
1 çimdik tuz
YAPILIŞI: Unu ve irmiği temiz tezgah üzerine alıyoruz. Ortasını çukur olarak açıyoruz. Yumurtaları teker teker ilave ederek çatalla yavaş yavaş karıştırıyoruz. Bütün yumurtaları ilave ettikten sonra tuz ve zeytinyağını ilave edip elimizle karıştırmaya devam ediyoruz. Yapışmayacak bir hamur oluncaya kadar yoğurmaya devam ediyoruz. Hamurun üstünü strech filmle kaplayıp oda sıcaklığında 30 dakika kadar bekliyoruz. Bezeler haline getirip tek tek açıyoruz ve açtığımız yufkaları mümkün olan en ince şekilde kesip unluyoruz. Kaynar suyun içine bir miktar tuz ve ayçiçek yağı ilave ediyoruz. Üç-dört dakika kadar haşlayıp hemen süzüyoruz. Sosla buluşana kadar bu şekilde bekletiyoruz.
www.sabah.com.tr/yazarlar/gunaydin/idil-cimrin/2026/11/07/makarna-sevenler-buraya
