Doğu Karadeniz’de 60 ila 100 yaşına ulaşan çay bahçelerinin yenilenmesi için çalışma başlatıldı. ÇAYKUR Genel Müdürü Yusuf Ziya Alim, dönüşümün 20-25 yıla yayılmasının öngörüldüğünü belirtirken, bahçeleri sökülen üreticilerin 2 ila 4 yıl boyunca yaşayabileceği gelir kaybının karşılanması gerektiğini söyledi. Ancak bu desteğin nasıl ve hangi kaynakla sağlanacağı henüz netleşmedi.
Çay bahçelerinde yenileme süreci başlayacak
Rize Gastronomi Günleri kapsamında gazetecilerle bir araya gelen ÇAYKUR Genel Müdürü Yusuf Ziya Alim, bölgedeki çay bahçelerinin yaşlandığını ve verimliliklerini korumak için yenilenmeleri gerektiğini ifade etti.
Bölgede 60 ila 100 yaşında çaylıklar bulunduğunu belirten Alim, çay bahçelerinin ekonomik verimlilik süresinin yaklaşık 50 yıl olduğunu kaydetti. Yenileme çalışmaları kapsamında Hayrat Fidanlığı’ndaki Çay ve Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü’nde farklı bölgelere uygun fidanlar yetiştiriliyor.
Alim, tüm bahçelerin kısa sürede yenilenmesinin mümkün olmadığını ve dönüşümün en erken 20-25 yılda tamamlanmasının öngörüldüğünü söyledi.
Üreticinin gelir kaybı nasıl karşılanacak?
Çay bahçelerinin yenilenmesindeki en önemli sorunlardan biri, üreticinin yeni dikilen bitkilerden ürün alana kadar yaşayacağı gelir kaybı olarak öne çıkıyor.
Alim, bahçesi sökülen üreticinin ekonomik olarak desteklenmesi gerektiğini belirterek, 2 ila 4 yıllık gelir kaybının karşılanması için finansman bulunmasının önemine dikkat çekti. Üreticinin bahçesinden uzaklaşmasının önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayan Alim, yenileme sonrasında çay veriminin artmasının beklendiğini ifade etti.
Ancak üreticilere sağlanması gündeme gelen desteğin tutarı, finansman kaynağı ve uygulama takvimi konusunda henüz net bir açıklama yapılmadı.
Yeni çay bahçelerine ihtiyaç olmadığı belirtildi
Türkiye’de yıllık kuru çay tüketiminin 280-300 bin ton seviyesinde olduğunu belirten Alim, üretim ile tüketimin birbirine yakın seyrettiğini söyledi. Bu nedenle yeni çay alanları açmak yerine mevcut bahçelerin yenilenmesine odaklanılması gerektiğini dile getirdi.
Türkiye’de yaklaşık 200 bin çay üreticisi bulunduğunu aktaran Alim, gençlerin çay tarımına ilgisinin azalmasının da sektör açısından önemli bir sorun olduğunu kaydetti.
ÇAYKUR’un stoklarında 100 bin ton çay bulunuyor
ÇAYKUR’un stoklarına ilişkin de bilgi veren Alim, kurumun elinde yaklaşık 100 bin ton çay bulunduğunu ve bu stokun parasal değerinin 30 milyar lira olduğunu açıkladı.
