Avrupa’daki çiftçi eylemlerini yalnızca “destek kesintileri”, “yakıt zamları” ya da “büyük şirketlerin ticaret anlaşmaları” başlıklarıyla okumak eksik olur. Çünkü bu eylemler, kapitalizmin ve vahşi neo-liberal politikaların artık yönetemez hale geldiği bir dünyaya dair güçlü bir itiraz taşıyor. Gelir adaletsizliği, doğanın sınırsız bir kaynak gibi görülmesi, emeğin değersizleştirilmesi ve karar süreçlerinin halktan kopması. Hepsi “kırlardan gelen” traktör konvoylarının ardında duruyor.
Bugün Avrupa’da çiftçiler, yalnızca kendi geçimlerini değil; gıda güvenliğini, kamusal yararı ve geleceği savunuyor. İklim kriziyle baş edemeyen enerji politikaları, yanlış kentleşme, kuraklık ve kıtlık tehdidi; tarımı piyasanın insafına terk eden anlayışla birleştiğinde, sistem kendi çelişkilerini artık gizleyemiyor. Bu yüzden öfke yalnızca tarladan değil, yaşamın kendisinden ve daha da önemlisi salt geçim değil yaşam derdiyle yükseliyor.
Bu eylemler aynı zamanda bir düzen eleştirisi. “Serbest ticaret” adı altında büyük şirketleri koruyan, küçük üreticiyi tasfiye eden anlaşmaların; doğayı, toprağı ve insanı nasıl değersizleştirdiğini açıkça gösteriyor. Avrupa’nın merkezinde yükselen bu ses, bize şunu söylüyor: Bu düzen sürdürülemez.
Türkiye’de ise bu eylemler ne yazık ki hak ettiği ölçüde basında yer bulmadı. Avrupa’nın her yanından kendi ülkelerinde tarım politikalarına karşı sözü olan çiftçiler; farklı ülkelerden yola çıktıkları görkemli bir direnişle kasalarında çürümeye terk edilecek lahanaları, güğümlerce süt, kilolarca patates, saman balyaları yüklü traktörleriyle Brüksel’e doğru yola çıktılar. Yunanistan’da sınır kapıları ithalata ve TIR’lara geçit vermedi. Otobanlar kilometrelerce traktörle ulaşıma kapandı. Traktörler Avrupa Parlamentosu merdivenlerinden çıkarak kapıları aştı. Litrelerce süt yollara, meclis binalarına boca edildi. Yöneticilerin evleri patates ve tezekle kuşatıldı. Fransa sokaklarında saman balyalarıyla, traktör lastikleriyle kurulan barikatlar, Fransız ihtilalini anlatan gravür ve tablolardan çıkmışçasına etkileyici görüntüler yarattı.
