Ürün kalitesinin yanı sıra markalaşma öne çıkıyor

İhracatta bazı ürünlerde küresel liderliği elinde bulunduran Türkiye’nin kuruyemiş sektörü, küresel rekabet gücünü hammadde kalitesinin ötesine taşımayı amaçlıyor. İleri işleme teknolojilerinin yaygınlaştığı sektörde Ar-Ge, gıda güvenliği sertifikasyonları, markalaşma ve çevre dostu ambalaj çözümleri öncelikli yatırım alanları olarak öne çıkıyor.

Kuruyemiş ve kuru mey­ve üretiminde küre­sel ölçekte bir güç mer­kezi olan Türkiye, özellikle fın­dık, kuru kayısı, kuru incir ve kuru üzümde küresel üretiminin önemli bir bölümünü tek başına karşılıyor. Söz konusu ürünler­de küresel ölçekte lider konumda olan Türkiye, ayrıca Antep fıstığı, yerfıstığı, leblebi, ay çekirdeği ve kabak çekirdeğinde de güçlü bir üretim altyapısına sahip.

Yurt içi tüketimde geleneksel olarak ay çekirdeği ve kabak çekirdeği en yüksek hacmi oluştururken, son yıllarda sağlıklı beslenme eği­limiyle birlikte badem, ceviz ve fındık ile birlikte kuru kayısı, ku­ru incir ve kuru üzüm tüketimin­de de belirgin bir artış görülüyor. İthalat tarafında ise kaju tama­men, badem ve ceviz ise artan sa­nayi ve tüketici talebi nedeniyle kısmen ithalatla karşılanmakta. Ayrıca dönemsel olarak ay çekir­deği, kabak çekirdeği ve yer fıs­tığında da arz açığı yaşanabili­yor. Ülke kuruyemiş sektörünün ulaştığı toplam hacim ise yakla­şık 5 milyar doları buluyor.

Türkiye’nin kuruyemiş ihraca­tında Avrupa Birliği (AB) ülkele­ri öne çıkarken; Almanya, İtalya, Fransa ve Hollanda hem doğrudan tüketim hem de sanayi kullanı­mı açısından en büyük alıcı ülke­ler oluyor. ABD, Birleşik Krallık ve Körfez ülkeleri de önemli pazar­lar arasında görülürken sektör; ye­ni dönemde özellikle Çin, Japonya ve Güneydoğu Asya ülkeleri olmak üzere Uzakdoğu pazarına ulaşma­yı hedefliyor. Latin Amerika ve Af­rika’nın yükselen ekonomileri de sektör için stratejik hedef pazarlar olarak öne çıkıyor.

Tüm Kuruyemiş Sanayicile­ri ve İş Adamları Derneği (TÜK­SİAD) tarafından yapılan değer­lendirmede sektörün uzun vadeli başarısı, tarımsal sürdürülebilir­lik ve kalite standartlarının yük­seltilmesine bağlı olduğu belir­tilirken, üreticiye güven verecek uzun vadeli ve öngörülebilir des­tek politikaları büyük önem ta­şıdığı vurgulanıyor. Ayrıca üre­ticilere ve işletmecilere yöne­lik yapılacak yatırımların teşvik edilmesi ve desteklenmesi, söz­leşmeli üretim modellerinin güç­lendirilmesi, dijital tarım uygu­lamaları ve tarladan sofraya iz­lenebilirlik altyapısı sektörün öncelikli ihtiyaçları arasında yer aldığına dikkat çekiliyor. Bunun­la birlikte coğrafi işaretli ürünler de sektörün geleceğinde ve ürün bazında marka değerinin korun­masında önem taşıyor. Ayrıca coğrafi işaretli ürünler, doğru ta­nıtım ve pazarlama hamleleriyle küresel rekabette bir avantaj sağ­lama potansiyeli barındırıyor.