Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, ramazan öncesinde temel gıda ürünlerindeki fiyat değişimlerine ilişkin değerlendirmede bulundu. Bayraktar, fiyat hareketlerinin Birlik tarafından mercek altına alındığını açıkladı.
MARKETE 39 ÜRÜNÜN 32’SİNDE ZAM
Geçen yıl ile bu yılın ramazan ayı öncesindeki fiyatlarını karşılaştırdıklarını belirten Bayraktar, markette 39 ürünün 32’sinde fiyat artışı, 7’sinde ise fiyat düşüşü yaşandığını bildirdi.
Bayraktar, “Markette en fazla fiyat artışı yüzde 197,4 ile limonda görüldü. Limonu, yüzde 149,2 ile kabak, yüzde 117,1 ile fındık, yüzde 108,8 ile elma izledi. Markette fiyatı en çok düşen ürünler ise yüzde 41,9 ile kuru soğan, yüzde 31,9 ile kuru fasulye, yüzde 26,4 ile nohut ve yüzde 18,3 ile beyaz lahana oldu” ifadelerini kullandı.
ÜRETİCİDE EN YÜKSEK ARTIŞ LİMONDA
Üretici fiyatlarına ilişkin verileri de paylaşan Bayraktar, 31 ürünün 21’inde artış, 9’unda düşüş görüldüğünü, bir üründe ise fiyat değişimi olmadığını kaydetti.
Üreticide en fazla fiyat düşüşünün yüzde 68,5 ile kuru soğanda gerçekleştiğini belirten Bayraktar, beyaz lahana, sivri biber ve patatesin de düşüş kaydeden ürünler arasında yer aldığını aktardı. En yüksek fiyat artışının ise yüzde 212,7 ile limonda görüldüğünü, limonu antepfıstığı, kuru kayısı ve kırmızı mercimeğin izlediğini bildirdi.
15 GÜNLÜK SÜREÇTE 41 ÜRÜNÜN 27’Sİ ARTTI
Bayraktar, 28 Ocak-12 Şubat 2026 dönemindeki market fiyatlarını da incelediklerini belirterek, “15 günlük süreçte, markette 41 ürünün 27’sinde fiyat artışı, 14’ünde fiyat azalışı görüldü. Markette fiyatı en fazla artan ürün, yüzde 42,9 ile pırasa oldu. Pırasayı yüzde 32,1 ile marul, yüzde 27,4 ile kabak, yüzde 25,6 ile sivri biber izledi. Markette fiyatı en çok azalan ürün ise yüzde 9,6 ile yeşil mercimek oldu. Yeşil mercimeği yüzde 9 ile antepfıstığı, yüzde 8,3 ile nohut, yüzde 7,8 ile kuru soğan ve yüzde 6,5 ile havuç takip etti” değerlendirmesinde bulundu.
Aynı dönemde üretici fiyatlarında 33 ürünün 21’inde artış, 4’ünde düşüş yaşandığını, 8 üründe ise değişim görülmediğini aktaran Bayraktar, en fazla düşüşün karnabaharda gerçekleştiğini, maydanozun ise en fazla artış gösteren ürün olduğunu açıkladı.
FİYAT DEĞİŞİMLERİNİN NEDENLERİ
Bayraktar, fiyat hareketlerinin nedenlerine ilişkin olarak, “Kuru soğanda, rekoltenin yüksek olması ve sıcaklıkların artması nedeniyle depolarda bozulmalar yaşanmaya başlandı. Ürün kaybı riskini azaltmak isteyen üreticiler, kuru soğanı kısa sürede elden çıkarmak amacıyla piyasaya düşük fiyatlardan sunmaya başladı. Patateste ise piyasada durgunluk yaşanıyor, alıcı talebinin zayıf olması fiyatları olumsuz etkiliyor. Talebin azalması, karnabahar fiyatlarının gerilemesine sebep oldu. 2025’te yaşanan zirai don sebebiyle fındık rekoltesi düştü. Fakat buna rağmen piyasada oluşan fındık fiyatları, son dönemlerde manipülatif hareketlerle düşürüldü” ifadelerini kullandı.
RAMAZAN ALIŞVERİŞİ İÇİN UYARI
Ankara’da aynı marka ve gramajdaki ürünlerin farklı marketlerdeki fiyatlarını karşılaştırdıklarını belirten Bayraktar, ayçiçek yağı, nohut, tavuk, süt ve yoğurt gibi ürünlerde dikkat çekici fiyat farklılıkları bulunduğunu aktardı.
Bayraktar, “Birliğimizce, Ankara’da temel tüketim maddeleri arasından seçilen aynı marka ve gramajdaki 5 farklı ürünün, 4 farklı marketteki fiyatlarına yönelik çalışma yapıldı. Aynı markanın aynı gramajda ürünün, farklı marketlerdeki fiyatları değerlendirildiğinde, ayçiçek yağında yüzde 68,3, nohutta yaklaşık yüzde 41, tavukta yüzde 26,3, sütte yüzde 22,5 ve yoğurtta yüzde 19,9 oranlarında değişimler olduğu görülüyor. Son yıllarda önemli ölçüde artan üretim maliyetleri ve yaşanan doğal afetler nedeniyle üreticilerimiz yeterli geliri elde edemiyor ve üretmekte zorlanıyorlar. Buna rağmen, üreticilerimizin ürettiği ürünlerin marketlerde birbirinden farklı yüksek fiyatlara satılması kabul edilebilir değildir. Diğer taraftan, tüketicilerimiz ramazan alışverişlerini yaparken, taklit ve tağşiş yapılan ürünler konusunda dikkatli olmalı, güvendikleri yerlerden ihtiyaçlarını almalı ve şüpheli ürünleri ihbar etmeli. Taklit ve tağşişin önlenmesi için tüm illerde denetimlerin sık sık yapılması sağlanmalı” değerlendirmesinde bulundu.
