Tarım politikaları uzmanı Ergin Kahveci, kamuoyunda sıkça gündeme gelen “Hal Yasası” tartışmalarına dair ezber bozan bir analiz yayınladı. Kahveci, meselenin yasa değişikliği değil, üretim ve pazarlama gücündeki yapısal sorunlar olduğunu vurgulayarak, “Hal yasasıyla ne değişirse değişsin, bugünden iyisi olmaz” uyarısında bulundu.
Türkiye tarımında fiyat artışlarının sorumlusu olarak sık sık işaret edilen “Hal Yasası” ve aracı sistemi, uzman isimlerin radarına girdi. Sosyal medya üzerinden dikkat çeken bir değerlendirme yapan Ergin Kahveci, sistemdeki tıkanıklığın yasalarla değil; üretim planlaması, depolama gücü ve perakende yasasındaki eksikliklerle ilgili olduğunu savundu.
“Mesele Hal Yasası Değil, Sistem Bozukluğu”
Kahveci, hal sisteminin artık işlevini yitirdiğini belirterek şu çarpıcı tespiti yaptı: “Müzayede pozisyonunu aktif ve sistemsel olarak kaybetmiş bir son aracının adı hal olsa ne olur, pazar olsa ne olur? Hal yasası artık gerekli olmayı bırakın, sistemin yükü ve bozucu unsurudur.”
“Zincir Marketlere ve Perakende Yasasına Bakın”
Hal yasasından önce bakılması gereken asıl yerin perakende sektörü ve zincir marketlerin piyasa hakimiyeti olduğunu ifade eden Kahveci, çözüm için şu noktalara odaklanılması gerektiğini belirtti:
Sermaye Gücü: Üretenin pazarlama ve rekabet gücü zayıf kaldığı sürece kontrol sağlanamaz.
Altyapı Eksikliği: Üreticinin ön işleme, depolama ve muhafaza gücü yoksa sistem çökmeye mahkumdur.
Master Plan Şart: Neyi, nerede, ne kadar ve ne zaman üreteceğine dair bir “Ulusal Master Plan” yoksa her şeyi doğanın ve üretimin gücü belirler.
